آزادی انسان محصول تکامل انسان و جامعه است و در مسیری با فراز و نشیب در حرکت صعودی و تکاملی است
گاهی شاهد هستیم که بخشی از آزادی ها کاهش می یابد ولی این موقتی است و در گام های بعدی آزادی در سطحی بالاتر قرار می گیرد
اگر جبری باشد که در سطحی بسیار عام و فراگیر و پایدار، حق اختیار انسان را محدود کند، همین اختیار نداشتن اختیار است
